Atlanta Medicare Company Limited

Health & Ariticles

วิตามิน B12 คืออะไร? สำคัญกับร่างกายแค่ไหน ทำไมคนยุคใหม่ควรรู้

ในยุคที่การใช้ชีวิตเต็มไปด้วยความเร่งรีบ หลายคนอาจละเลยการดูแลสุขภาพโดยไม่รู้ตัว โดยเฉพาะ “วิตามินที่จำเป็นต่อร่างกาย” หนึ่งในนั้นคือ วิตามิน B12 ซึ่งมีบทบาทสำคัญต่อระบบต่าง ๆ ของร่างกายอย่างมาก

วิตามิน B12 คืออะไร

ในบรรดาวิตามินและแร่ธาตุมากมายที่ร่างกายมนุษย์ต้องการเพื่อใช้ในการดำรงชีวิตและการทำงานของระบบต่างๆ “วิตามินบี 12” (Vitamin B12) หรือที่มีชื่อทางเคมีว่า โคบาลามิน (Cobalamin) ถือเป็นหนึ่งในวิตามินที่มีความสำคัญอย่างยิ่ง แม้ร่างกายของเราจะต้องการวิตามินชนิดนี้ในปริมาณที่น้อยมากในแต่ละวัน แต่หากขาดไปแล้ว

อาจส่งผลกระทบที่รุนแรงต่อทั้งระบบเลือด ระบบประสาท และสมองได้อย่างคาดไม่ถึง

ประโยชน์ของวิตามิน B12

วิตามินบี 12 เปรียบเสมือนฟันเฟืองชิ้นสำคัญที่ขับเคลื่อนระบบต่างๆ ในร่างกายให้ทำงานได้อย่างสมบูรณ์ โดยมีหน้าที่หลักๆ ดังต่อไปนี้

การสร้างเม็ดเลือดแดง (Red Blood Cell Formation): วิตามินบี 12 ทำงานร่วมกับกรดโฟลิก (Folic Acid) หรือวิตามินบี 9 ในการสร้างเม็ดเลือดแดงที่สมบูรณ์ หากขาดวิตามินบี 12 เม็ดเลือดแดงที่สร้างขึ้นจะมีขนาดใหญ่ผิดปกติและทำงานได้ไม่เต็มประสิทธิภาพ นำไปสู่ภาวะโลหิตจางที่เรียกว่า Megaloblastic Anemia ซึ่งทำให้ร่างกายอ่อนเพลียเนื่องจากออกซิเจนไปเลี้ยงเซลล์ต่างๆ ไม่เพียงพอ
การบำรุงและปกป้องระบบประสาท (Neurological Function): วิตามินบี 12 มีบทบาทสำคัญในการสร้าง “ไมอีลิน” (Myelin Sheath) ซึ่งเป็นปลอกหุ้มเส้นประสาท ปลอกนี้ทำหน้าที่คล้ายฉนวนหุ้มสายไฟ ช่วยให้การส่งสัญญาณประสาทเป็นไปอย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ หากเยื่อหุ้มนี้เสียหายจากการขาดวิตามินบี 12 จะเกิดอาการชาตามปลายมือปลายเท้า และอาจนำไปสู่ความเสียหายของระบบประสาทอย่างถาวรได้
การสังเคราะห์ดีเอ็นเอ (DNA Synthesis): ในทุกๆ วินาที ร่างกายของเรามีการแบ่งเซลล์เพื่อสร้างเซลล์ใหม่และซ่อมแซมส่วนที่สึกหรอ วิตามินบี 12 เป็นสารประกอบสำคัญในกระบวนการสังเคราะห์ DNA ซึ่งเป็นสารพันธุกรรมที่มีอยู่ในทุกเซลล์ของร่างกาย
การเผาผลาญพลังงาน (Energy Metabolism): วิตามินบี 12 ช่วยในการเปลี่ยนสารอาหารจำพวกคาร์โบไฮเดรตและไขมันให้กลายเป็นกลูโคส ซึ่งเป็นแหล่งพลังงานหลักที่เซลล์นำไปใช้ นี่คือเหตุผลที่ผู้ที่ขาดวิตามินบี 12 มักรู้สึกอ่อนเพลียและไม่มีแรง
การลดระดับโฮโมซีสทีน (Homocysteine): โฮโมซีสทีนคือกรดอะมิโนชนิดหนึ่งในเลือด ซึ่งหากมีระดับสูงเกินไปจะเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือด รวมถึงโรคหลอดเลือดสมอง (Stroke) วิตามินบี 12 จะช่วยเปลี่ยนโฮโมซีสทีนให้กลายเป็นกรดอะมิโนที่มีประโยชน์ต่อร่างกาย ลดความเสี่ยงในการเกิดโรคดังกล่าว

อาการของการขาดวิตามิน B12

เมื่อร่างกายขาดวิตามิน B12 อาจแสดงอาการต่าง ๆ ดังนี้

รู้สึกอ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย
เวียนศีรษะ หน้ามืด
มือเท้าชา หรือมีอาการเสียวซ่า
สมาธิลดลง
ผิวซีด
ใจสั่น

หากปล่อยไว้นาน อาจส่งผลกระทบต่อระบบประสาทได้

วิตามิน B12 พบในอาหารอะไรบ้าง

แหล่งอาหารที่มีวิตามิน B12 ได้แก่

เนื้อสัตว์ เช่น เนื้อวัว เนื้อหมู
ตับ
ปลา เช่น แซลมอน ทูน่า
ไข่
นมและผลิตภัณฑ์จากนม

สำหรับผู้ที่ไม่รับประทานอาหารจากสัตว์ อาจพิจารณาผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่มีส่วนประกอบของวิตามิน 12

วิตามิน B12 แบบอาหารเสริม ดีไหม?

ปัจจุบันมีผลิตภัณฑ์เสริมอาหารวิตามิน B12 หลายรูปแบบ เช่น

เม็ด
แคปซูล
เม็ดฟู่ (Effervescent)
แบบอมใต้ลิ้น

ข้อดีของวิตามิน B12 แบบเม็ดฟู่

ละลายน้ำ ดื่มง่าย
ดูดซึมได้รวดเร็ว
เหมาะกับคนที่ไม่ชอบกลืนยา

เหมาะสำหรับคนที่ต้องการความสะดวก และต้องการดูแลสุขภาพในชีวิตประจำวัน

ทำไมกินอาหารเยอะแต่ยังขาดวิตามินบี 12

กระบวนการดูดซึมวิตามินบี 12 ของร่างกายมีความซับซ้อนมากกว่าวิตามินชนิดอื่น เมื่อเราทานอาหารที่มีวิตามินบี 12 เข้าไป วิตามินจะเกาะติดอยู่กับโปรตีนในอาหาร กระบวนการย่อยจะเริ่มต้นในกระเพาะอาหาร โดย กรดในกระเพาะ (Hydrochloric acid) และเอนไซม์เปปซิน จะทำหน้าที่แยกวิตามินบี 12 ออกจากโปรตีน

หลังจากนั้น วิตามินบี 12 ที่เป็นอิสระจะต้องไปจับคู่กับโปรตีนอีกชนิดหนึ่งที่กระเพาะอาหารสร้างขึ้น เรียกว่า อินทรินซิกแฟคเตอร์ (Intrinsic Factor – IF) การจับคู่กันนี้เป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่ง เพราะลำไส้เล็กส่วนปลาย (Ileum) จะสามารถดูดซึมวิตามินบี 12 เข้าสู่กระแสเลือดได้ก็ต่อเมื่อมันจับคู่กับ Intrinsic Factor แล้วเท่านั้น

กลไกที่ซับซ้อนนี้เองที่ทำให้หลายคนประสบปัญหาขาดวิตามินบี 12 แม้จะรับประทานเนื้อสัตว์ในปริมาณที่เพียงพอก็ตาม เพราะหากกระเพาะอาหารมีกรดไม่พอ หรือไม่สามารถสร้าง Intrinsic Factor ได้ ร่างกายก็จะไม่สามารถดูดซึมวิตามินบี 12 ไปใช้งานได้เลย

วิตามิน B12 กับคนทำงานยุคใหม่

ในยุคที่หลายคนต้องใช้ชีวิตหน้าจอ ทำงานหนัก และพักผ่อนน้อย การดูแลสุขภาพจึงเป็นเรื่องสำคัญ

วิตามิน B12 เป็นอีกหนึ่งตัวช่วยที่ “มีส่วนช่วย” ให้ร่างกายทำงานได้อย่างสมดุลมากขึ้น เหมาะกับ

คนทำงานออฟฟิศ
คนที่ต้องใช้พลังงานทั้งวัน
คนที่อยากดูแลสุขภาพแบบง่าย ๆ

วิตามิน B12 เป็นวิตามินที่มีความสำคัญต่อร่างกายในหลายด้าน ไม่ว่าจะเป็นการสร้างเม็ดเลือด การทำงานของระบบประสาท หรือการสร้างพลังงาน การได้รับวิตามิน B12 อย่างเพียงพอจึงเป็นสิ่งที่ไม่ควรมองข้าม โดยเฉพาะในยุคที่ไลฟ์สไตล์ของคนส่วนใหญ่เต็มไปด้วยความเร่งรีบ การเลือกทานอาหารให้ครบถ้วน หรือเลือกผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่เหมาะสม สามารถเป็นอีกทางเลือกหนึ่งในการดูแลสุขภาพในระยะยาว